Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου

Η είσοδος στο φρούριο του Επταπυργίου από την Ακρόπολη βρίσκεται στον κεντρικό και μεγαλύτερο πύργο της νότιας πλευράς του. Η όψη του πύργου, στο κέντρο της οποίας κυρίαρχη θέση κατέχει η οθωμανική κτητορική επιγραφή που αναφέρεται στην ίδρυση ή ανακατασκευή του φρουρίου  το 1431, συντίθεται από μια τεράστια συλλογή σπολίων διαφορετικής προέλευσης και διαφορετικών εποχών, μεταξύ των οποίων ποικίλα βυζαντινά ανάγλυφα θωράκια με ζωόμορφες παραστάσεις. 

Τρία μαρμάρινα θωράκια του 10ου-11ου αιώνα βρίσκονται εντοιχισμένα στη δυτική παραστάδα του τόξου του θυραίου πύργου του φρουρίου. Στο πρώτο παριστάνονται δυο σχηματοποιημένα αντωπά παγώνια, εκατέρωθεν περιρραντηρίου με λεβητοειδή λεκάνη και αναβρυτήριο με απόληξη κουκουναριού από το οποίο πηγάζει το νερό της ζωής. Το δεύτερο φέρει παράσταση αετού που πατά με το ένα του πόδι στη ράχη πέρδικας, σφίγγοντας με το άλλο του πόδι το λαιμό της, ραμφίζοντας συγχρόνως την κεφαλή της. Χαρακτηριστικοί είναι οι ρόδακες που κοσμούν το ορατό πτερό τόσο του αετού όσο και της πέρδικας. Το τρίτο, μεγαλύτερων διαστάσεων, θωράκιο φέρει σχηματοποιημένη παράσταση λέαινας που θηλάζει σκύμνο —νεογνό λιοντάρι. Στο σύνολο τους, οι παραστάσεις αποδίδονται με τυπική για την περίοδο επιπεδόγλυφη τεχνική.  

Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου
Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου
Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου
Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου
Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου

Η χρήση μαρμάρινων αρχιτεκτονικών μελών και γλυπτών σε οικοδομικά έργα και ειδικότερα σε οχυρωματικά έργα αποτελεί συνήθη δομική πρακτική της ύστερης βυζαντινής και της οθωμανικής περιόδου. Η επιλογή των μεσοβυζαντινών θωρακίων με ανάγλυφα ζώα στην κύρια όψη του πύργου της εισόδου της σχετίζεται πιθανώς με τον αποτροπαϊκό χαρακτήρα ανάλογων παραστάσεων.

Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου
Βυζαντινά θωράκια με ανάγλυφα ζώα σε δεύτερη χρήση στον θυραίο πύργο του Επταπυργίου

Γύψινα  αντίγραφα των τριών θωρακίων παρουσιάζονται στην Έκθεση «Mura che Uniscono. Salonicco a Cittadella» που συνδιοργανώνει η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης με τον Δήμο της Cittadella της Ιταλίας στο Palazzo Pretorio της ομώνυμης πόλης που άνοιξε σήμερα (19.11.2021) τις πύλες της για το κοινό.

Πηγή: Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης

ΑΝΑΣΚΑΦΗ

, , ,

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.