Η οργή του Τραϊανού: Ρωμαίοι και Έλληνες συντρίβουν την Εβραϊκή εξέγερση

Γράφει ο Ηλίας Αναγνωστάκης

Ενω ο Τραιανος εισεβαλλε «ακαθεκτος» με 100.000 ανδρες (8 Λεγεωνες, 44 συμμαχικα σωματα) στο Παρθικο Ιρακ τον Απριλιο του 115 μΧ, νεα, μαζικη Ιουδαικη εξεγερση εγινε στα μετοπισθεν του, οχι ομως στην συνηθης…υποπτη Ιουδαια, αλλα στην «ησυχη» Κυρηναικη, Τριπολιτιδα, Αιγυπτο και ακομα πιο ησυχη, …Κυπρο.

Πραγματι, η ολη εξεγερση ηταν εν πολλοις αναμενομενη για 2 βασικα λογους: Α) Η υπερβολικη φορολογια για τις αναγκες του πολεμου ειχε πληξει πολλους φτωχους Ιουδαιους Β) Οι Ευποροι Ιουδαιοι «ψαχνοταν» για μια μαζικη εξεγερση κατα της Ρωμης, αφου δεν μπορουσαν να ξεχασουν με τιποτα την καταπνιξη της πρωτης εξεγερσης στην Ιουδαια (66-74) με τα «απειρα» θυματα. Σε καθε περιπτωση, οι Ιουδαιοι ηταν ετοιμοι, ειχαν προβει σε μυστικες προετοιμασιες και εκμεταλλευομενοι το γεγονος οτι το συνολο σχεδον των Ανατολικων Λεγεωνων βρισκοταν με τον Τραιανο στο Ιρακ ( Μολις 2 κοορτεις 1.000 ανδρες) της III Traiana βρισκοταν στην Αλεξανδρεια, ακομα λιγοτεροι auxilia στην Κυρηνη και στην Κυπρο, επιτεθηκαν «μαζικα» οχι μονο κατα των Ρωμαικων φρουρων, αλλα και των Ελληνων (και πολυ λιγοτερων Ιταλων) κατοικων της Κυρηναικης, Τριπολιτιδας και Ανω Αιγυπτου προβαινοντας σε απιστευτες θηριωδιες.

Οπως αναφερει ο Κασσιος Διων : Οι Ιουδαιοι επεπεσαν με ορμη παντου…εσφαξαν τους παντες: Πριονισαν ανθρωπους απο το κεφαλι μεχρι τα γεννητικα οργανα, εφτιαξαν ζωνες με τα σπλαγχνα τους, ενδυματα με το δερμα τους, εκαψαν τους Ναους του Δια, του Απολλωνα, της Εκατης, της Ισιδος, του Σαραπιδος, εκαψαν στρατιωτικες αποθηκες αφανισαν τα παντα». Στην Κυρηναικη, με πολλες ομαδες των 5-10.000 ανδρων και με αρχηγο καποιον Λουκουα, οι Εβραιοι κατορθωσαν και εγιναν κυριοι της περιοχης, ενω σε συνεργασια με τους ομοφυλους τους της Αιγυπτου ( ισως πανω απο 400.000) εισεβαλλαν και στην Αλεξανδρεια, που αναγκαστηκε να εκκενωσει ο Ρωμαιος διοικητης. Εκει εγιναν παλι απιστευτες ακροτητες, ενω ισχυρο Εβραικο αποσπασμα με αρχηγο καποιον Αρτεμιωνα αποβιβαστηκε στην Κυπρο, και σε συνεργασια με την τοπικη Ιουδαικη κοινοτητα, εσφαξαν χιλιαδες Ελληνες της Κυπρου.

Μεχρι να καταλαβει τι γινοταν ο Τραιανος, οι Ελληνικες ( και Ιταλικες αναλογικα) κοινοτητες της Αιγυπτου, Κυρηναικης και Κυπρου ειχαν υποστει τρομερα πληγματα, ενω η εξεγερση ειχε επεκταθει και στο βορειο Ιρακ ( Εδεσσα, Αρβηλα) οπου υπηρχαν ισχυροτατες Ιουδαικες κοινοτητες.

Η απαντηση της Ρωμης αργησε ως συνηθως, αλλα ηταν τρομερη: Με ενισχυσεις που ηρθαν μεχρι και απο την Βρετανια ( II Augusta), Ρηνο (I Anjutrix, II Claudia), Βαλκανια (V Macedonica), καθως και με τις 8 Λεγεωνες που ειχε μαζι του, και 58 συμμαχικα σωματα ( συνολο 150.000 ανδρες) ο Τραιανος επεπεσε σαν «τυφωνας» στους εξεγερμενους. Πρωτα εκκαθαριστηκε η Κυπρος οταν αποβιβαστηκε εκει ο Επαρχος του Πραιτωριου Quintus Markus Turbo ( Τυρβων, ενας εκλατινισμενος Ελληνας απο την Επιδαυρο) ενω την Τριπολιτιδα και Κυρηναικη ανελαβε ο …Μαροκινος ( Μαυρουσιος) υπατος Lucius Quitus,που ειχε δωσει απτα δειγματα γενναιοτητας τοσο στην Δακια το 105 οσο και στο Ιρακ το 115.

Αργα αλλα σταθερα, οι δυο Ρωμαιοι στρατηγοι αφανιζαν ενα προς ενα τα οχυρα σημεια των επαναστατων, ωσπου τους περιορισαν μεσα στην Αλεξανδρεια, οπου μετα απο σφοδρες οδομαχιες, εισηλθαν στις αρχες Μαιου του 117. Με την συμπραξη του Αλεξανδρινου οχλου, Ελληνων φυγαδων, Ιταλων αποικων και Αιγυπτιων χωρικων, οι Λεγεωνες κατακρεουργησαν πανω απο 50.000 Ιουδαιους μεσα στην Ελληνιστικη μεγαλουπολη σε μια μονο νυχτα: Οπως αναφερει ο Ευσεβιος: «Εκεινη τη νυχτα ο Τραιανος αφανισε την Ιουδαικη φυλη».

Ηταν το τελος της απιστευτα αιματηρης αυτης εξεγερσης, που κοστισε ποταμους αιματος. Ακομα και αν οι αριθμοι του Κασσιου Διωνος φαινονται υπερβολικοι, υπολογιζεται οτι οι Ιουδαιοι σκοτωσαν πανω απο 250.000 Ελληνες και Ιταλους κατοικους στην Αιγυπτο και Κυρηναικη, ενω στην Κυπρο τουλαχιστον 50.000 «αφου το νησι ερημωθηκε». Το ιδιο ερημη και ακατοικητη ηταν πλεον η Κυρηναικη και Τριπολιτιδα, αφου οπως λεει ο Ευσεβιος: » Ο νεος Αυτοκρατορας, Αδριανος, αναγκαστηκε να φερει νεους κατοικους απο αλλες περιοχες, για να παρουν ζωη παλι αυτες οι χωρες».. Περιττο δε να ειπωθει, οτι ο Ελληνισμος της Κυρηναικης βγηκε νοκ-αουτ για παντα, ενω αυτος της Αιγυπτου υπεστη βαρυ πληγμα.

Οι Ιουδαικες απωλειες υπολογιζονται σε πανω απο 500.000. Η Ιουδαικη κοινοτητα της Αιγυπτου πρακτικα εξαυλωθηκε, ενω θα περνουσαν 200 χρονια για να ανακαμψει καπως πληθυσμιακα.

Στην εικονα, βλεπουμε τις Λεγεωνες του Quintus Marcus Turbo και Lucius Quitus να ενωνονται για το τελικο χτυπημα στους Ιουδαιους της Αλεξανδρειας, λιγο εξω απο τις Πυραμιδες της Γκιζας, στα τελη Μαιου του 117 μΧ….

, , , , ,

1 thought on “Η οργή του Τραϊανού: Ρωμαίοι και Έλληνες συντρίβουν την Εβραϊκή εξέγερση

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.