Diego Velasquez: Ο μεγαλύτερος εχθρός του Κορτέζ

Γράφει ο Ηλίας Αναγνωστάκης

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετώπισε ο Κορτεζ κατά την εκστρατεία στο Μεξικό, δεν προήλθε από τους Αζτέκους, αλλά από τους…Ισπανούς της Κούβας, και ειδικά από τον ασπονδο εχθρό του, κυβερνήτη Velasquez. Πράγματι, ο Ισπανός κυβερνήτης του τα είχε μαζεμένα του Κορτεζ, από τότε που ο δαιμόνιος δικηγόρος το είχε σκάσει κυριολεκτικά κάτω από τη μύτη του, τον Φεβρουάριο του 1519, στρατολογωντας 617 άνδρες στα κρυφά, κατασχοντας πλοία και προμήθειες με κινήσεις που λίγο απείχαν από την πειρατεία, και αναχωρωντας για τον άγνωστο Μεξικό χωρίς καμία Βασιλική εξουσιοδότηση.

Ο Velasquez δεν γνώριζε τίποτα για την τύχη του Κορτεζ για 11 μήνες, μέχρι τον Ιανουάριο του 1520, όταν ένα πλοίο από τη Βερα- Κρουζ για την Ισπανία έκανε στάση στην Κούβα για ανεφοδιασμό, παρά τις αυστηρές συστάσεις του Κορτεζ . Σε έλεγχο που έγινε, το πλοίο είχε μεγάλο φορτίο από χρυσό, το οποίο έστελνε ο Κορτεζ με έναν έμπιστο του, τον Portocarrero στην Ισπανία, ώστε να αποκτήσει την Βασιλική εύνοια, και…εξουσιοδότηση. Το πλοίο κατάφερε να διαφύγει την τελευταία στιγμή, ο Velasquez είχε γίνει έξω φρενών με τον Κορτεζ τον οποίο χαρακτήρισε » αλήτη».

Ο Κυβερνήτης της Κούβας δεν έμεινε εκεί. Σε σύντομο χρονικό διάστημα ετοίμασε ισχυρότατο ( για τα αποικιακά δεδομένα) στράτευμα, από 800 πεζούς, 80 άλογα, 120 βαλλιστροφορους και 80 άντρες με αρκεβουζια, συνολικά 1.080 άνδρες με 19 πλοία). Ο στόλος με επικεφαλής ένα γιγαντοσωμο κοκκινομάλλη έμπιστο του Velasquez, τον Panfilo de Narvaez, απέπλευσε από την Κούβα στις 5 Απριλιου, και αφού έπεσε σε τυφώνα έξω από το Γιουκατάν (οπου βυθίστηκε αυτανδρη μια Καραβέλα με 40 ανδρες) κατάφερε να φτάσει στην Βερα- Κρουζ στις 20 Απριλίου 1520, αποβιβαζοντας όλους τους άνδρες, τα άλογα, και το υλικό του. Το γεγονός όμως αυτό έγινε αντιληπτό και από τους Ισπανούς του Κορτεζ που βρισκόταν στη Βέρα – Κρουζ ( 60 άνδρες και 2 άλογα υπό τον Olid) και από τους ρουφιάνους του Μοντεζούμα , τους γνωστούς Pochteca (Έμποροι μακρών διαδρομών και καθηκόντων) που του το σφύριξαν αμέσως.

Ο Κορτεζ, που ήταν μέσα στη φωλιά του λύκου στην Tenochtitlan εδώ και μήνες, έχοντας τον Μοντεζούμα σε κατοικον περιορισμό, στην ουσία αιχμάλωτο, βρέθηκε σε πολύ δύσκολη θέση, αφού διέθετε στην Πρωτεύουσα μόλις 200 άνδρες ( 2 αποσπάσματα των 130 ανδρών έκαστο ήταν στην Μεξικάνικη ύπαιθρο γυρεύοντας…ορυχεία, ενώ ένα άλλο, 100 ανδρών υπό τον Santoval, βρισκόταν κοντά στην ακτή για να ασφαλίσει τις επικοινωνίες). Στην αντίπερα όχθη, ο Μοντεζούμα πανηγύριζε, και δήλωσε στον Κορτεζ ότι » εγινε- έγινε, τώρα που ήρθαν τόσα πλοία, θα μπορούσε να φύγει από το Μεξικό και να μην ξαναγυρίσει». Παράλληλα, διατηρούσε και αλληλογραφία με τον Narvaez(!) στέλνοντας του δώρα και χρυσό και λέγοντας του ότι «είναι καιρός να ξεφορτωθούν αυτό το κάθαρμα». Αυτό το κάθαρμα όμως, ο Κορτεζ, δεν ήταν από τους ανθρώπους που το έβαζαν εύκολα κάτω. Αφού άφησε με 120 άνδρες το Pedro de Alvarado στη Πρωτεύουσα με ρητές εντολές να μην προκαλέσει, αλλά αν μάθει κάτι κακό από την ακτη να » σφάξει αυτό το σκυλί τον Μοντεζουμα, και όλους τους ευγενείς που είναι μαζί του», έφυγε την νύχτα(!) απο την Πρωτεύουσα με μόλις 80 άνδρες, » αποφασισμένος να ανατρέψει τα παντα» ( Bernand Diaz, 115-7).

Πράγματι, κινούμενος ταχύτατα, διέταξε τα 3 διαφορετικά σώματα να ενωθούν μαζί του έξω από την Cempoala, μια πόλη των Τοτονακων, στην οποία είχε εγκατασταθεί ο στρατός του Narvaez, στήνοντας μάλιστα το αρχηγείο του μέσα στον κεντρικό Ναό των Τοτονακων, στο κέντρο της πόλης, σε μια τεράστια πλατεία (Φωτό). Σε κάθε περίπτωση, τα τμήματα του Κορτεζ ενώθηκαν σε ένα βάλτο έξω από την πόλη, φθάνοντας συνολικά τον αξιοπρεπή αριθμό των 520 ανδρών, που και πάλι υστερούσε απέναντι στους συμπατριώτες τους του Νarvaez και 2 προς 1. Μετά από ανταλλαγή υβριστικών επιστολών, και αφού ο Κορτεζ ανακοίνωσε ότι όποιος πιάσει ζωντανό τον Narvaez θα πάρει 1.000 Castellanos (χρυσά νομίσματα) ο εκτός εαυτού Narvaez ανταπάντησε ότι » οποιος φέρει το κεφάλι του Κορτεζ θα πάρει 2.000″. Η νύχτα της 23/24 Μαϊου ήταν βροχερή, και ακολούθησε μια βαριά πάχνη. Ο Νarvaez, αφού είχε όλο το στρατό του στο πόδι από τις 17.00, και αφού είχε γίνει μούσκεμα, αποφάσισε να αποσυρθεί περί τις 01:00. Ο Κορτεζ όμως έδρασε και πάλι ακαριαια: Χώρισε το στρατό του σε 4 σώματα, και στις 04:00 επιτέθηκε από όλες τις μεριές στους κατακοπους άνδρες του Narvaez. Ο ίδιος, επικεφαλής 80 επίλεκτων ανδρών, ανέβηκε κατευθειαν στην Πυραμίδα, όπου ο έκπληκτος Narvaez προσπάθησε να οργανώσει μια υποτυπώδη αντίσταση, κραδαίνοντας ένα τεράστιο ξίφος 2 χειρών (Dopplehande). Ήταν όμως αργά. Ένας μαινόμενος άνδρας του Κορτεζ κάρφωσε μια σαρισσα(!) στο μάτι του Narvaez βγάζοντας τον νοκ-αουτ ( Οι Ισπανικές σαρισσες ακολουθούσαν το Ελβετικό υπόδειγμα μήκους 4,5 μέτρων, σε αντίθεση με τις Μακεδονικες, μήκους 5,5-6μ). Την ίδια στιγμή, οι άνδρες του Narvaez έβλεπαν τους πυροκροτητές από τα κανόνια τους να είναι τίγκα στο κερί, ενώ οι σέλες από τα άλογα ήταν κομμένες. Είχαν απλά ξεφτιλιστει. Έγιναν δε, και παράδοξες καταστασεις: Συμφωνα με τον αυτόπτη μάρτυρα Diaz «Ειχαν μαζευτεί σμήνη πυγολαμπίδων πάνω στη Πυραμίδα, επηρεασμένα από τις λάμψεις των αρκεβουζιων, ήταν σαν να πολεμούσαμε υπο το φως της ημερας!»

Ο Κορτεζ είχε δώσει σαφείς εντολές στους Λοχαγούς του οι απώλειες εκατέρωθεν να κρατηθούν στο χαμηλότερο δυνατό σημείο και έτσι έγινε. Ο Κορτεζ έχασε 2 άνδρες, ενώ ο Narvaez 15, σε μια σύγκρουση που κράτησε λιγότερο από μισή ώρα. Ο Κορτεζ, αφού έβρισε τον Narvaez, του φόρεσε αλυσίδες και τον φυλάκισε. Μάζεψε μετά στην πλατεία (φωτό) όλους τους άνδρες και των δυο σωμάτων, επαινεσε τους δικους του, έδωσε χάρη στους άλλους, και μετά, με πύρινους λόγους, » όπως μόνο αυτός μπορούσε» ( (Bernard Diaz 111-9) τους έπεισε «να εκστρατεύσουν ολοι μαζί κατά των Mexica, να καταστρεψουν την πρωτεύουσα όπου κατοικεί ο Διάβολος» και «να πλουτίσουν όσο δεν πάει άλλο». Ο δαιμόνιος Ισπανός είχε κάθε λόγο να είναι ικανοποιημενος: Ήταν πλέον επικεφαλής 1.500 ανδρών, 95 αλόγων, και 30 κανονιών, ενός ολόκληρου στρατού δηλαδή για τα δεδομένα του Νέου Κόσμου.

Η ώρα της Tenochtitlan πλησιαζε, αλλά πρώτα θα έπρεπε να υποστεί το μαρτύριο της Noche Triste….

, , , , , , , ,

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.